ایران هسته ای/
محمد صدری/

با وجود اینکه اخیرا دو کشور فرانسه و ایتالیا بحث هایی درباره احتمال تحریم خرید نفت ایران مطرح کرده اند، کارشناسان عقیده دارند بسیار بعید است که اروپا در شرایط بحران اقتصادی فعلی به این سمت حرکت کند و احتمالا تصمیمی که در نهایت وزرای خارجه اتحادیه اروپا خواهند گرفت چیزی بیش از افزودن نام چند فرد و شرکت دیگر به فهرست قبلی تحریم ها نیست.
فرانسه نخستین کشور در اروپا بود که اعلام کرد به چند کشور دیگر از جمله اتحادیه اروپا پیشنهاد کرده معامله با بانک مرکزی و خرید نفت ایران تحریم شود.آلن ژوپه وزیر خارجه فرانسه در گفت وگویی با العربیه در روز جمعه ۴ آذر ۱۳۹۰ (۲۵ نوامبر ۲۰۱۱) راهبرد پیشنهادی فرانسه علیه ایران را اینگونه توصیف کرده است: «پیش از این رئیس جمهور فرانسه موضع این کشور را تببین کرده و به تازگی به شرکای خود در اتحادیه اروپا و امریکا و کانادا و ژاپن پیام داده و پیشنهاد کرده است مجازات ها علیه ایران تشدید شود. ما دو نوع مجازاتهای نتیجه بخش را پیشنهاد می کنیم. اول، آنکه دارایی های بانک مرکزی ایران مسدود شود که در نتیجه آن همه معاملات بانکی این کشور متوقف خواهد شد. شماری از کشورها با این پیشنهاد مانند انگلیس موافقت کرده اند و انگلیس نیز مجازات هایی را علیه بانک مرکزی ایران اعلام کرده است. اما نوع دوم مجازات ها نیز مجازات های ریشه ای است؛ به همین سبب نام مجازات های بی نظیر را روی آن گذاشته ایم. ادامه….
مفاد آن نیز متوقف کردن وارادات هرگونه فرآورده های نفتی از ایران است که به توقف درآمدهای این کشور منجر خواهد شد زیرا اقتصاد ایران به فروش فرآورده های نفتی و گاز متکی است اما نیاز ایجاب می کند درباره این تدبیر با کشورهای منطقه به خصوص کشورهای خلیج فارس هماهنگی و گفت وگو شود چرا که گمان می کنم آنها در تعدیل موازنه قدرت بین جامعه بین المللی و ایران نقش اساسی ایفا خواهند کرد».
در حالی که آنچه فرانسه انجام داده فقط یک پیشنهاد به اتحادیه اروپا و چند کشور دیگر است و هنوز هیچ اقدام عملی از جانب پاریس در تحریم خرید نفت یا قطع معامله با بانک مرکزی ایران انجام نشده (ژوپه هم همه چیز را به مذاکره با دیگر کشورها منوط کرده است)، بسیاری از رسانه ها در داخل ایران و همچنین برخی منابع خارجی تحریم نفتی ایران ازسوی اروپا را قطعی و اعمال شده فرض کرده و به تحلیل و تفسیر آن پرداختند!
درست در همین اثنا بود که فرانسوی ها خود نیز از اظهارات رادیکال اولیه شان عقب نشستند و اعلام کردند که فعلا تصمیمی درباره ایران اتخاذ نشده و آنها هم منتظر تصمیم وزرای خارجه اتحادیه اروپا در هفته آینده و اقدام مشترک به همراه بقیه کشورهای اروپایی هستند.
واضح ترین کد در این باره را گزارش خبرگزاری رویترز روز پنج شنبه ۳ آذر ۱۳۹۰ (۲۴ نوامبر ۲۰۱۱) از پاریس ارائه کرد. این خبرگزاری نوشت: «فرانسه روز پنجشنبه اظهارات اولیه خود مبنی بر اینکه پاریس احتمالا تحریم های یک جانبه ای را علیه واردات نفت خام ایران اعمال می کند پس گرفت. برنارد والرو، سخنگوی وزارت امور خارجه فرانسه اعلام کرد: این تصمیم در سطح ملی هماهنگ با شرکای اروپایی ما اتخاذ می شود. وی افزود که اظهارات اولیه وزارت امور خارجه درباره این مسئله مبهم بوده است. وی تنها گفت که فرانسه این اقدام را در سطح ملی اجرا خواهد کرد».
ایتالیا دومین کشو اروپایی است که تاکنون درباره احتمال تحریم خرید نفت ایران به صراحت سخن گفته است.
یکی از مهم ترین اظهارنظر ها در این مورد مربوط به پیترو دو سیمون (Pietro de Simone)، مدیر اتحادیه نفت ایتالیا (Italy apostrophe s Unione Petrolifera) بوده است. وی روز پنج شنبه ۳ آذر ۱۳۹۰ (۲۴ نوامبر ۲۰۱۱) به جسیکا دوناتی خبرنگاررویترز در لندن می گوید: «تحریم های ایتالیا در خصوص واردات نفت خام از ایران امری اجتناب ناپذیر است. این تحریم ها هزینه هایی برای شرکت های نفتی منطقه به دنبال خواهد داشت اما با توجه به سمت گیری کنونی دولت ایتالیا، ما نمی توانیم کاری برای جلوگیری از اعمال تحریم ها انجام دهیم».
همچنین بنابرگزارش خبرگزاری رویترز از رم در روز جمعه ۴ آذر ۱۳۹۰ (۲۵ نوامبر ۲۰۱۱)، سخنگوی وزارت امور خارجه ایتالیا روز جمعه گفته است که کشورش معتقد است مجازات ها علیه ایران باید تشدید شود و دولت در تلاش است شرکت های ایتالیایی را متقاعد کند از ایران نفت خریداری نکنند. موریستو ماساری سخنگوی وزارت خارجه ایتالیا ادامه داده است: «ما کاملا متقاعد هستیم که به تشدید مجازات ها علیه ایران نیاز داریم و آماده ایم با شرکت های خود درباره مجازات ها گفت وگو کنیم. ما تلاش می کنیم شرکت های خود را متقاعد کنیم نفت خود را از منابع متنوع وارد کنند».
با این حال گزارش های منابع غربی نشان می دهد کشورهای عضو اتحادیه اروپا علاقه چندانی به پیشنهاد فرانسه و ایتالیا ندارند.
به عقیده کارشناسان بحران اقتصادی در منطقه یورو که روز به روز حادتر می شود و همچنین یقین به بی اثر بودن تحریم ها در تغییر رفتار ایران، دو عامل اصلی است که باعث شده اروپا علاقه ای به تحریم ایران در این سطح نداشته باشد.
در همین حال، انتشار اخباری از سوی منابع غربی درباره محتوای تحریم هایی که احتمالا وزرای خارجه اتحادیه روز پنج شنبه ۱۰ آذر ۱۳۹۰ (اول دسامبر ۲۰۱۱) علیه ایران اعمال خواهند کرد نیز این موضوع را روشن تر کرده است که اروپا به سمت تحریم خرید نفت ایران حرکت نمی کند.
خبرگزاری فرانسه روز سه شنبه اول آذر ۱۳۹۰ (۲۲ نوامبر ۲۰۱۱) از بروکسل گزارش داد که فهرست نام ۲۰۰ فرد و شرکت ایرانی برای افزدوده شدن به تحریم های قبلی اتحادیه اروپا نهایی شده و وزرای خارجه اتحادیه روز اول دسامبر درباره آن تصمیم خواهند گرفت.
برخی منابع دیگر مانند ارشاد محمد و گِلین سامویل، گزارشگران رویترز از واشینگتن درهمان روز گفتند تعداد دقیق اسامی موجود در این فهرست ۱۹۵ نفر است و احتمالا این تنها اقدامی واقعی است که اروپایی ها می توانند بکنند. خبرنگاران رویترز در گزارش خود تاکید کرده اند این تحریم ها بیشتر مربوط به حوزه کشتی رانی خواهد بود و اساسا صنعت نفت ایران را در بر نمی گیرد.
بنابراین واضح است که اتحادیه اروپا اهمیت چندانی به سرو صدای اهالی الیزه نداده و همان الگوی سنتی افزدن نام چند فرد و شرکت به تحریم ها را تعقیب خواهد کرد.
دیدگاه ها