ایران شرقی /
تاجیکستان یکی از کشورهای آسیای مرکزی است که بیشترین تعداد مهاجران کاری رادر خارج از این کشور ، از جمله فدراسیون روسیه دارد . بر اساس آمارهای غیررسمی ، در حال حاضر بیش از ۱ میلیون مهاجرکاری تاجیک در روسیه به سر می برند . این تعداد مهاجر کاری تاجیک تا کنون از حمایت حقوقی برخوردار نبوده و همچنان در وضعیت ناگواری قرار دارند . به عقیده کارشناسان ، عدم حمایت حقوقی مهاجران کاری تاجیک در روسیه موجب شده است ، آنان همواره از سوی مقامات انتظامی و پلیس این کشور تحت تعقیب قرار دارند. کارفرمایان روس نیز با استفاده از این اوضاع مهاجران از آنهاسواستفاده می کنند و در بسیا ری از موارد حقوق آنان را پرداخت نمی کنند و یا با پرداخت حق الزحمه اندک و آن هم با تاخیر بسنده می کنند. عدم وجود امنیت جانی مهاجران کاری تاجیک در روسیه یکی دیگر از مشکلاتی است که این مهاجران سالهاست با آن مواجه هستند. بر اساس آمارهای ارایه شده ، در سال گذشته میلادی تعداد ۷۸۴ تن از کارگران مهاجر تاجیک جان خودرا در روسیه از دست داده اند . این آمار نشان می دهد ، تعداد نیروهای کاری تاجیک که در روسیه جان خودرا از دست داده اند در قیاس با سال گذشته افزایش یافته است . تعداد جانباخته گان مهاجر تاجیک در سال ۲۰۰۸ میلادی در فدراسیون روسیه ۶۸۱ نفراعلام شده بود. کارشناسان این آماررا تکان دهنده می دانند . قابل ذکر است که تعداد زیادی از مهاجران کاری تاجیک که جان خودرا در روسیه از دست داده اند ، به قتل رسیده اند. بر اساس اعلام وزارت کشور تاجیکستان ، در سال گذشته میلادی ۹۵تن از مهاجران تاجیک در کشور روسیه به قتل رسیده اند .با این حال مهاجرت افراد جویای کار از تاجیکستان به کشورهای خارجی از جمله روسیه همچنان ادامه دارد . کارشناسان این روندرا یک امر طبیعی می دانند. این کارشناسان می گویند :” مهاجرت نیروی کاری از کشورهائی مثل تاجیکستان به کشورهائی نظیر روسیه که توان جذب نیروی کار از خارج را دارند ، یک روند معمولی محسوب می شود . زیرا ضعف بنیه اقتصادی و به تبع آن بیکاری و حقوق پایین کارمندان نهادها ، موسسات و کارخانه های دولتی در کشورهائی چون تاجیکستان موجب ادامه روند مهاجرت کاری به خارج از این کشور شده است . با توجه به ادامه روند مهاجرت نیروی کاری از تاجیکستان به خارج از این کشور، اخیرا مقامات و مسئولان تاجیکستان ، جهت تنظیم روند مهاجرت کاری از کشور و حمایت حقوقی از آنان اقداماتی را انجام داده اندو برنامه هائی را دردستور کارخودقرارداده اند. چندی پیش ،”شکورجان ظهوراف” وزیر کار و تامین اجتماعی تاجیکستان خواستار تاسیس یک نهاد مستقل ویژه با هدف رسیدگی به اوضاع مهاجران کاری این کشور در خارج از این کشورازجمله روسیه شده بود . در حال حاضر مسائل مربوط به مهاجران کاری تاجیک بر عهده اداره مهاجرت کاری وزارت کشورمی باشد .وزیر کار و تامین اجتماعی تاجیکستان با تاکید بر نقش مهم مهاجران کاری این کشور در اقتصاد تاجیکستان ، تاسیس یک نهاد ویژه و مستقل در امور مهاجران در شکل وزارت یا اداره جهت رسیدگی به مسائل حقوقی مهاجران در خارج از کشور را ضروری دانسته و می گوید:” در ارتباط با مسئله فوق الذکر طرحی نیز به دولت ارایه شده است”. وی با اشاره به اینکه در حال حاضر، ۹۰ در صد از مهاجران کاری تاجیک در روسیه حضور دارند گفت :” آنان منبع اصلی درآمد و زندگی خانواده هایشان در تاجیکستان می باشند. به گفته وزیرکاروتامین اجتماعی تاجیکستان ، علی رغم ادامه بحران مالی جهانی ، مها جران کاری تاجیک در روسیه در سال گذشته میلادی حدود دو میلیارد دلار به تاجیکستان انتقال داده اند . این در حالی است که گفته می شود ، بوجه یک ساله تاجیکستان مبلغ حدود ۱ میلیارد و ۵۰۰ میلیون دلارمی باشد. از سوئی دیگر بر اساس آمار ارایه شده بانک جهانی که برخی از رسانه های تاجیکستان نیز به آن اشاره کرده اند ، مبلغی راکه مهاجران کاری تاجیک وارد تاجیکستان می کنند ، برابر با ۴۶ تا ۴۸ در صد تولیدات ناخالص داخلی این کشور می باشد. در این حال اکثر کارشناسان و تحلیل گران ، عدم وجود یک موسسه و یا نهاد مستقل برای رسیدگی به امور مهاجران کاری و حمایت از حقوقی از آنان در کشور هدف ، یکی از عوامل اصلی گرفتار شدن این مهاجران با مشکلات متعدد در خارج ازاین کشور از جمله فدراسیون روسیه می باشد . وزیر کارو تامین اجتماعی تاجیکستان نیز این عقیده راداردکه عدم وجود یک نهاد مستقل جهت رسیدگی به امور نیروی کار مهاجر تاجیک موجب افزایش مشکلات و گرفتاری بیشتر آنها در خارج ازاین کشورگردیده است . در حال حاضر بیش از یک صد هزار مهاجر کاری تاجیک در روسیه به دلیل عدم پرداخت حقوق از سوی کارفرمایان ، نمی توانند به کشور خود باز گردند و اکثر آنان گرفتار فریب شرکت ها ی جعلی و افراد کلاه بردار می باشند.بدین ترتیب آنچه در حال حاضر کارشناسان بر آن تاکید دارند این است که علی رغم حضور تعداد زیاد مهاجران کاری تاجیک در روسیه که بر اساس آمار برخی از نهادها ی مستقل تعدادشان بیش از یک میلیون نفر تخمین زده می شوند ، همچنان هیج اقدام جدی در سطح دولت برای دفاع و حمایت از حقوق انها صورت نمی گیرد . اما پاسخ به این سوال که با تاسیس نهاد مخصوص رسیدگی به امور مهاجران که وزیر کار و تامین اجتماعی تاجیکستان بر آن تاکید دارد ، تا چه اندازه مشکلات مهاجران کاری تاجیک در روسیه حل خواهد گردید و از تعقیب و قتل آنها جلوگیری می گردد ، فعلا دشوارمی باشد